Hapo zamani za kale, katika sehemu ya kaskazini ya Ghana, aliishi kijana mmoja aitwaye Sundow. Hakupenda kufanya kazi shambani kama watu wengine wa kijiji chake. Badala yake, alifurahia starehe iliyotokana na kazi ngumu ya wazazi wake. Baba yake Sundow alilima ardhi na kuvuna mazao, na mama yake aliiweka familia ikiwa na furaha na chakula. Sundow hakuwa na jambo la kuhangaikia na aliishi maisha rahisi.
Sundow alipokuwa akikua, baba yake akaingiwa na wasiwasi. Akawaza, "Itakuwaje kwa Sundow nisipokuwepo tena? Hakuna atakayeolewa na mtu mvivu." Lakini Sundow hakujali; alifurahi kuishi kwa juhudi za wazazi wake.
Siku moja, baba yake Sundow aliamua kusafiri kwenda mahali pa mbali paitwapo Tiwêga katika nchi ambayo sasa ni Burkina Faso. Ili kufika huko, alilazimika kuvuka mto mkubwa. Kwa bahati mbaya, mtumbwi aliokuwa akisafiria ukapinduka, na kila aliyekuwa ndani akatoweka. Hawakuonekana tena kamwe. Familia ya Sundow ikavunjika moyo.
Baba yake mchapakazi akiwa ameondoka, Sundow hakujua la kufanya. Akaenda kumwona Timanab, kiongozi wa kiroho na kuhani wa kijiji, kuomba msaada. Sundow akauliza, “Unaweza kunisaidia kumpata baba yangu?”
Timanab akafumba macho na kuzungumza na roho. Kisha akasema, “Baba yako amekwenda nchi ya mbali mno hivi kwamba hawezi kurudi. Lakini roho yake itakuongoza daima.”
Akiwa na huzuni na kukata tamaa, Sundow akauliza, “Kama siwezi kumrudisha baba yangu, unaweza kunisaidia niwe tajiri ili nisilazimike kufanya kazi?”
Timanab akafikiri kwa muda kisha akampa Sundow kibuyu kidogo. “Chukua kibuyu hiki,” akasema. “Ili uwe tajiri, lazima ukijaze jasho lako. Roho zinasema kibuyu kikijaa, utakuwa na utajiri wote unaouhitaji.”
Sundow akakipeleka kibuyu nyumbani na kujifungia chumbani mwake. Akajaribu kujitoa jasho, lakini kila tone alilotia kibuyuni lilitoweka. Akiwa amekata tamaa, akarudi kwa Timanab.
“Jasho linaendelea kutoweka!” akasema Sundow.
Timanab akatabasamu. “Huwezi kukijaza kibuyu kwa kukaa chumbani mwako. Roho zinataka jasho linalotokana na kazi ya uaminifu. Kipeleke shambani kwa baba yako, ukafanye kazi kwa bidii mashambani.”
Bila kupenda, Sundow akaenda shambani. Akalima udongo, akapanda mbegu, na akafanya kazi chini ya jua kali. Siku baada ya siku, alifanya kazi kwa bidii kuliko alivyowahi kufanya. Polepole, matone ya jasho yakaanza kukijaza kibuyu.
Misimu ikapita. Sundow akapanua shamba la baba yake na kupanda mazao mengi zaidi. Akavuna mtama, viazi vikuu na karanga. Shamba lilifanikiwa mno hivi kwamba Sundow alikuwa na chakula kingi kuliko alichoweza kuhifadhi. Watu wa kijiji wakaona bidii yake, na punde akawa tajiri.
Ingawa kibuyu hakikuwahi kujaa kabisa, Sundow alitambua jambo muhimu: kadiri alivyofanya kazi kwa bidii zaidi, ndivyo alivyopata zaidi.
Baada ya muda, Sundow akawa mmoja wa watu tajiri zaidi kijijini. Watu walimstahi, na wengi walitaka kumwoza binti zao. Akaoa na kulea familia. Sundow alipozeeka na kukaribia kufa, alimwita mwanawe mkubwa kando ya kitanda chake.
Akampa mwanawe kibuyu na kusema, “Kibuyu hiki kilinifundisha funzo muhimu. Si uchawi unaotufanya kuwa matajiri; ni kufanya kazi kwa bidii. Ukifanya kazi kwa bidii, daima utakuwa na vya kutosha.”
Mwana wa Sundow akafuata ushauri wa baba yake, naye pia akawa tajiri. Kibuyu kikarithishwa katika familia, na kila kizazi kiliikumbuka hadithi ya Sundow.
Na hivyo, katika mkoa wa Upper East wa Ghana na kusini mwa Burkina Faso, watu bado wanasimulia hadithi ya Sundow, mtu aliyejifunza thamani ya kufanya kazi kwa bidii na akawa gwiji.